رابطه ترس از صمیمیت و رضایت زناشویی در نمونه‌ای از زوجین ایرانی: نقش تعدیل‌کننده سبک‌های دلبستگی

نوع مقاله: پژوهشی اصیل

نویسنده

دانشگاه تهران

چکیده

رضایت زناشویی، یکی از متغیرهای تعیین کننده سلامت روانی و خشنودی زوجین از زندگی است. آیا سبک‌های دلبستگی و ترس از صمیمیت می‌‌توانند رضایت زناشویی زوجین را تحت تاثیر قرار دهند؟ پژوهش حاضر، در پاسخ به این پرسش، نقش تعدیل کننده سبک‌های دلبستگی در رابطه بین ترس از صمیمیت و رضایت زناشویی را مورد بررسی قرار داد. از شرکت کنندگان در پژوهش (237 مرد، 277 زن) خواسته شد که مقیاس  دلبستگی بزرگسال (AAI)، مقیاس ترس از صمیمیت (FIS) و پرسشنامه وضعیت زناشویی گلومبوک- راست (GRIMS) را تکمیل کنند. نتایج پژوهش نشان داد که ترس از صمیمیت با رضایت زناشویی همبستگی منفی معنادار دارد؛ سبک دلبستگی ایمن با رضایت زناشویی همبستگی مثبت معنادار و سبک‌های دلبستگی ناایمن با رضایت زناشویی همبستگی منفی معنادار دارند. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که سبک‌های دلبستگی ایمن، اجتنابی و دوسوگرا در رابطه بین ترس از صمیمیت و رضایت زناشویی نقش تعدیل کننده دارند. مدل‏های درونکاری ایمن و ناایمن از طریق استقرار روان‏سازه‏ها و بازخوردهای بنیادین مثبت یا منفی نسبت به مادر (و سپس دیگران)، مؤلفه‌های درون شخصی و بین شخصی برقراری روابط صمیمی با دیگران یا ترس از صمیمیت را فراهم می‌‌‏سازند. بر اساس یافته‌های این پژوهش می‌‌توان نتیجه گرفت که رابطه بین ترس از صمیمیت و رضایت زناشویی یک رابطه خطی ساده نیست و سبک‌های دلبستگی می‌‌توانند این رابطه را تحت تاثیر قرار دهند.

کلیدواژه‌ها


بشارت، محمدعلی (1380الف). بررسی رابطه‌ی سبک‌های دلبستگی با مشکلات زناشویی در زوجین نابارور. فصلنامه‌ی تازه‌های رواندرمانی، 17و 18، 66-55.

بشارت، محمد علی (1380ب). بررسی مقدماتی ویژگیهای روانسنجی پرسشنامه وضعیت زناشویی گلومبک - راست. گزارش پژوهشی. دانشگاه تهران.

بشارت، محمد علی (1383). بررسی ویژگیهای روانسنجی مقیاس ترس از صمیمیت. گزارش پژوهشی. دانشگاه تهران.

بشارت، محمد علی (1384). هنجاریابی مقیاس دلبستگی بزرگسال. گزارش پژوهشی. دانشگاه تهران.

بشارت، محمد علی (1391). مبانی درمانی نظریه دلبستگی، رویش روانشناسی، 1، 38-15.

بشارت، محمدعلی؛ فیروزی، منیژه (1385). سبک‌های دلبستگی و ترس از صمیمت. مجله‌ی علوم روانشناختی، 17، 15-5.

 

References

Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. (1978). Patterns of attachment: a psychological study of the strange situation.Hillsdale, NJ: Erlbaum.

Bartholomew, k., & Horowitz., L.M. (1991). Attachment styles among young adults: A test of four-category model. Journal of Personality and Social Psychology, 61, 226-244.

Berman, E. M., & Lief, H. L. (1975). Marital therapy from a psychiatric perspective: An overview. American Journal of Psychiatry, 132. 583-592.

Besharat, M. A. (2003). Relation of attachment style with marital conflict. Psychological Reports, 92, 1135-1140.

Besharat, M. A. (2011). Development and validation of Adult Attachment Inventory. Procedia Social and Behavioral Sciences, 30, 475-479.

Barnes, H. L., Schumm, W. R., Jurich, A. P., & Bollman, S. R. (1984). Marital satisfaction: Positive regard versus effective communications as explanatory variables. The Journal of Social Psychology, 123, 71-78.

Bowlby, J. (1969). Attachment and loss: Vol. I. Attachment.New   York: Basic Books.

Bowlby, J. (1973). Attachment and loss: separation.New York: Basic Books.

Bowlby, J. (1980). Attachment and loss: sadness and depression.New York: Basic Books.

Brennan, K. A., & Shaver, P. R. (1995). Dimensions of adult attachment, affect regulation, and romantic relationship function-ing. Personality and Social Psychology Bulletin, 21, 267-283.

Cordova, J. V., Gee, C. B., & Warren, L. Z. (2005). Emotional skillfulness in marriage: Intimacy as a mediator of the relationship between emotional skillfulness and marital satisfaction. Journal of Social and Clinical Psychology, 24, 218-235.

Descutner, C. J., & Thelen, M. H. (1991). Development and validation of a Fear-of-Intimacy Scale. Journal of Counseling and Clinical Psychology, 3, 218-225.

Doi, S., & Thelen, M. (1993). The Fear-of-Intimacy Scale: Replication and extension. Psychological Assessment, 5, 377-383.

Feeney, J. A. (1996). Attachment, caregiving, and marital satisfaction. Personal Relationships, 3, 401-416.

Fuller, T. L., & Fincham, F. D. (1995). Attachment style in married couples: Relation to current marital functioning, stability over time, and method of assessment. Personal Relationships, 2, 17-34.

Gelles, R. J. (1995). Contemporary families: A sociological view. Thousand Oaks: Sage

Hazan, C., & Shaver, P. R. (1987). Romantic love conceptualized as an attachment process. Journal of Personality and Social

Psychology, 52, 511-524.

Kaslow, F, & Robinson, J. A. (1996). Long-term satisfying marriages: Perceptions of contributing factors. The American Journal of Family Therapy, 24, 153-70.

Kathryn, D., & Timmerman, L. (2003). Accomplishing  romantic  relationship. In J. O. Greene  & B. R. Burleson  (Eds.),  Handbook  of  communication  and  social  interaction  skills  (pp. 685-90). Mahwah: Lawrence Erlbaum Associates.

Kilpatrick, S. D., Bissonnette, V. L., & Rusbult, C. R. (2002). Empathic accuracy and accommodative behavior among newly married couples. Personal Relationships, 9, 369-393.

Lippert, T., & Prager, K. J. (2001). Daily experiences of intimacy: A study of couples. Personal Relationships, 8, 283-298.

Marston, P. J., Hecht, M. L., Manke, M. L., McDaniel, S., & Reeder, H. (1998). The subjective experience of intimacy, passion, and commitment in heterosexual loving relationships. Personal Relationships, 5, 15-30.

Mikulincer, M., & Shaver, P. R. (2003). The attachment behavioral system in dulthood: activation, psychodynamics, and interpersonal processes. In M. P. Zanna (Ed.), Advances in experimental social psychology (Vol. 35, pp. 53-152). San   Diego, CA: Academic Press.

Noller, P., & Feeney, G. A. (2002). Communication, relationship concerns, and satisfaction in early marriage. In A. L. Vangelisti, H. T. Reis, & M. A. Fitzpatrick (Eds.), Stability and change in relationships (pp. 129-155). Cambridge: CambridgeUniversity Press.

Olson, D. H., & Olson, A. K. (2000). Empowering couples: Building on your strengths.Minneapolis: Life Innovations.

Prager, K. J. (1986). Intimacy status: Its relationship to locus of control, self-disclosure, and anxiety in adults. Personality and Social Psychology Bulletin, 12, 91-109.

Rogge, R. D., & Bradbury, T. N. (1999). Till violence does us part: The differing roles of communication and aggression in predicting adverse marital outcomes. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 67, 340-351

Rust, J., Bennun, I., Crow, M., & Golombok, S. (1986). The Golombok-Rust Inventory of Marital State Questionnaire. Sexual and Marital Therapy, 1, 55-60.

Sanderson, C. A., & Evans, S. M. (2001). Seeing one’s partner through intimacy-colored glasses: An examination of the process underlying the intimacy goals-relationship satisfaction link. Personality & Social Psychology Bulletin, 27, 463-473.

Schaefer, M. T., & Olson, D. H. (1981). Assessing intimacy: The PAIR inventory. Journal of Marital and Family Therapy, 7, 47-60.

Stanley, S. M., Markman, H. J., & Whitton, S. W. (2002). Communication, conflict, and commitment: Insights on the foundations of relationship success from a national survey. Family Process, 41, 659-675.

Thelen, M. H., Vander-Wal, J. S., Muir-Thomas, A. & Harmon, R. (2000). Fear of intimacy among dating couples. Behavior Modification, 24, 223-240.

Thompson-Pope, S. K., & Turkat, I.D. (1993). Schizotypal, schizoid, paranoid, and avoidant personality disorders. In P. B. Sutker & H. E. Adams (Eds.), Comprehensive handbook of psychopathology (pp. 411-434). New York: Plenum Press.

Timmerman, G. M. (1991). A concept analysis of intimacy. Issues in Mental Health Nursing, 12, 19-30.

Vangelisti, A. L., Reis, H. T., & Fitzpatrick, M. A. (2002). Stability and change in relationships.Cambridge: CambridgeUniversity Press.

Waldinger, R. J., Schulz, M. S., Hauer, S. T., & Allen, J. P. (2004). Reading others’ emotions: The role of intuitive judgments in predicting marital satisfaction, quality, and stability. Journal of Family Psychology, 18, 58-71.

Wilkie, J. R., Ferree, M. M., & Ratcliff, K. S. (1998). Gender and fairness: Marital satisfaction in two-earner couples. Journal of Marriage and the Family, 60, 577-594.

Yum, Y., & Canary, D. J. (2003). Maintaining relationships in Korea and the United States: Features of Korean culture that affect relational maintenance beliefs and behaviors. In D. J. Canary & M. Dainton (Eds.), Maintaining relationships through communication: Relational, contextual, and cultural variations (pp. 277-296). Mahwah: Lawrence Erlbaum Associates.