نقش دلبستگی اضطرابی و اجتنابی و اِسناد بر گذشت همسران: آزمودن یک مدل میانجی

نوع مقاله: پژوهشی اصیل

نویسندگان

دانشگاه شهید چمران اهواز

چکیده

هدف پژوهش حاضر، بررسی یک مدل مفهومی در مورد نقش دلبستگی اضطرابی و اجتنابی و اِسنادهای علّی و مسئولیت بر میزان گذشت در روابط زنان و مردان متأهل می‌باشد. 398 زن و مرد متأهل (198 مرد و 200 زن) از میان کلیه مردان و زنان متأهل شهر اهواز با روش نمونه­گیری تصادفی چند مرحله­ای انتخاب شدند. در این پژوهش برای اندازه­گیری متغیرهای مورد مطالعه از مقیاس گذشت صفت (TFS)، مقیاس اِسناد ارتباطی (RAM) و پرسشنامه تجدیدنظر شده تجارب در روابط نزدیک (ECR-R) استفاده شد. ارزیابی مدل پیشنهادی با استفاده از تحلیل مسیر و بر اساس نرم‌افزار 16/AMOS انجام گرفت. مدل ارزیابی شده از شاخص­های برازندگی خوبی برخوردار بود. بر اساس نتایج مدل تحلیل مسیر در کل نمونه، دلبستگی اجتنابی پایین هم به صورت مستقیم و هم غیرمستقیم از طریق اِسنادهای علّی و مسئولیت باعث افزایش گذشت و دلبستگی اضطرابی پایین نیز به صورت غیرمستقیم و از طریق اِسنادهای علّی و مسئولیت موجب ارتقای گذشت می­شود.
 

کلیدواژه‌ها


سیف، علی‌اکبر. (1388) . تغییر رفتار و رفتار درمانی، نظریهها و روشها. (چاپ دوازدهم). تهران: انتشارات نشر دوران.

خجستهمهر، رضا. (1384). بررسی ویژگی­های شخصیتی، مهارت­های اجتماعی، سبکهای دلبستگی، و ویژگی­های جمعیت شناختی به عنوان پیش­بین­های موفقیت و شکست رابطه زناشویی در زوجهای متقاضی طلاق و عادی در شهر اهواز. پایان نامه دکتری روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

خجسته‌مهر، رضا؛ کرایی، امین؛ رجبی، غلامرضا. (الف1389). بررسی یک مدل پیشنهادی برای پیشایندها و پیامدهای گذشت در ازدواج. فصلنامه مطالعات روانشناختی، دوره 6، شماره­ی 1، صص. 135- 162.

خجسته­مهر، رضا؛ غفاری، نسرین؛ کرایی، امین. (ب1389). اِسنادهای ارتباطی به عنوان پیش­بین قوی موقعیت زناشویی زنان. فصلنامه تازه­ها و پژوهش­های مشاوره، سال نهم، شماره­ی 34، صص. 107- 124.

Berry, J. W., Worthington, E. L., O'Connor, L. E., Parrott, L., & wade, N. G. (2005). Forgivingness, vengeful rumination, and affective traits. Journal of Personality, 73 (1), 183 -225.

Bies, R. J., & Tripp, T. M. (1996). Beyond distrust: "getting even" and the need for revenge. In R. M., Kramer & T. R, Tyler (Eds), trust in organizations: frontiers in theory and research, (246-260). Thousand Oaks, Ca: sage.

Boon, S. D., & Sulsky, L. M. (1997). Attributions of blame and forgiveness in romantic relationships: A policy capturing study. Journal of Social Behavior and Personality, 12 (1), 19- 44.

Bradbury, T. N., & Fincham, F. D. (1990). Attributions in marriage: Review and critique. Psychological Bulletin, 107, 3 - 33.

Brennan, K. A., Clark, C. L., & Shaver, P. R. (1998). Self-report measurement of adult attachment: An integrative overview. (In J. A. Simpson & W. S. Rholes (Eds.), Attachment theory and close relationships (46-76). New York: Guilford Press.)

Burnette, J. L., Davis, D. E., Green, J. D., Worthington, E. L., & Bradfield, E. (2009). Insecure attachment and depressive symptoms: The mediating role of rumination, empathy, and forgiveness. Personality and Individual Differences, 46, 276-280.

Collins, N. L. (1996). Working models of attachment: Implications for explanation, emotion, and behavior. Journal of Personality and Social Psychology, 71, 810-832.

Cooke, K. L. (2006). Models of forgiveness and adult romantic attachment in ended relationships: forgiveness over time. A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of Science at VirginiaCommonwealthUniversity.

Edwards, J. K. (2007). Relationship satisfaction: The role of attachment, conflict, empathy & forgiveness. Dissertation, PurdueUniversity.

Enright, R. D. (2001). Forgiveness is a choice: A step-by-step process for resolving anger and restoring hope. Washington, DC: American Psychological Association.

Fennel, D. L. (1993). Characteristics of long-term first marriages. Journal of Mental Health Counseling, 15, 446-460.

Fincham, F. D., & Bradbury, T. N. (1992). Assessing attributions in marriage: The relationship Attribution Measure. Journal of Personality and Social Psycho1og, 62, 457-468.

Fincham, F. D., Paleari, G., & Regalia, C. (2002). Forgiveness in marriage: The role of relationship quality, attributions, and empathy. Personal Relationships, 9, 27-37.

Fincham, F. D. (2000). The kiss of porcupines: From attributing responsibility for forgiving. Personal Relationships, 7, 1–23.

Finkel, E. J., Rusbult, C. E., Kumashiro, M. & Hannon, P.A. (2002). Dealing with betrayal in close relationships: Does commitment promote forgiveness? Journal of Personality and Social Psychology, 82, 956-974.

Fraley, R. C. (2005). Information on experiences in close relationships-revised (ECR-R): Adult attachment questionnaire. Available from http//:tigger.Mic.Edu/Fraley/measures/htm.

Fraley, R. C., Waller, N. G., & Brennan, K. A. (2000). An item response theory analysis of self-report measures of adult attachment. Journal of Personality and Social Psychology, 78 (2), 650-365.

Friesen, M. D., Fletcher, G. J. O., & Overall, N. C. (2005). A dyadic assessment of forgiveness in intimate relationships. Personal Relationships, 12, 6 1-77.

Gillath, O., Shaver, P. R., Mikulincer, M., Nitzberg, R. E., Erez, A., & Van Ijzendoorn, M. H. (2005). Attachment, caregiving, and volunteering: Placing volunteerism in an attachment-theoretical framework. Personal Relationships, 12, 425-446.

Green, J. D., Burnette, J. L., & Davis, J. L (2008). Third-party forgiveness: (not) forgiving your close other’s betrayer. Personality and Social Psychology Bulletin, 34, 407-418.

Hazen, C., & Shaver, P. R. (1990). Love and work: An attachment- theoretical perspective. Journal of Personality and Social Psychology, 59, 270-280.

Hong Lim, B, K. (2000). Conflict resolution styles, summarization, and marital satisfaction in Chinese couple: the moderating effect of forgiveness and willingness to seek professional help. Dissertation for degree of doctor of philosophy. Submitted to the Graduate Faculty of TexasTechUniversity.

Kachadourian, L. K., Fincham, F., & Davila, J. (2004). The tendency to forgive in dating and married couples: the role of attachment and relationship satisfaction. Personal Relationships, 11, 373–393.

 Karremans, J. C., Van Lange, P. A. M., & Holland, R. W. (2005). Forgiveness and its associations with pro-social thinking, feeling, and doing beyond the relationship with the offender. Personality and Social Psychology Bulletin, 31 (10), 1315-1326.

Kline, G. H., Julien, D., Baucom, B., Hartman, S. G., Gilbert, K., Gonzalez, T., & Markman, H. J. (2004). The Interactional Dimensions Coding System: A global system for couple interactions. In P. Kerig & D. Baucom (Eds.), Couple observational coding systems (113-126). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.

Kobak, R. R., & Sceery, A. (1988). Attachment in late adolescence: working models, affect regulation, and representations of self and others. Child Development, 59, 135-46.

Krejcie, R, T., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30, 607-610.

McCullough, M. E., Rachal, K. C., Sandage, S. J., Worthington, E. L., Brown, S. W., & Hight, T. L. (1998a). Interpersonal forgiving on close relationships: II. Theoretical elaboration and measurement. Journal of Personality arid Social Psychology, 73, 586- 1603.

McCullough, M. E., Exline, J. H., & Baumeister, R. F. (1998b). An annotated bibliography of research on forgiveness and related concepts. Psychological research and theological speculations. Philadelphia: The Templeton Foundation Press.

McCullough, M.E., Pargament, K.I. & Thoresen, C. E. (2000). Forgiveness: Theory, Research, and Practice. New York: Guilford Press.

Mikulincer, M., & Shaver, P. R. (2005). Attachment theory and emotions in close relationships: exploring the attachment-related dynamics of emotional reactions to relational events. Personal Relationships, 12, 149–168.

Paleari, F. G., Regalia, C., & Fincham, F. D. (2005). Marital quality, forgiveness, empathy, and rumination: a longitudinal analysis. Personality and Social Psychology Bulletin, 31, 368–378.

Rajecki, D. W., Rasmussen, J. L., & Conner, T. J. (2007). Punish and forgive: Causal attribution and positively bias in response to cat and dog misbehavior. Society and Animals, 15, 311-328.

Remple, M. W. (2003). Forgiveness of others and self-forgiveness in the context of interpersonal conflict. A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Doctor of Psychology at University of Saskatchewan.

Toussaint, L., & Webb, J. R. (2005). Theoretical and empirical connections between forgiveness, mental health, and well-being. In E. L. Worthington, Jr. (Ed.), Handbook of forgiveness (pp. 207–226). New York: Brunner-Routledge.

Wenzel, M., & Okimoto, L. G. (2010). How acts of forgiveness restore a sense of justice: Addressing status/power and value concerns raised by transgressions. European Journal of Social Psychology, 40, 401-417.

Worthington, E. L., Jr. (Ed.). (2005). Handbook of forgiveness. New   York: Brunner-Routledge.