ساخت و اعتباریابی پرسشنامه­ی سنجش امکان سازگاری زناشویی برای زوجین در آستانه­ی طلاق

نوع مقاله : پژوهشی اصیل

نویسندگان

1 دانشگاه اصفهان

2 دانشگاه اصفهان دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی گروه مشاوره

3 گروه علوم اجتماعی دانشگاه اصفهان

10.22055/jac.2022.40877.1885

چکیده

رشد آمار طلاق در ایران، متخصصان را نگران تصمیم­گیری درست زوجین در پدیده­ی طلاق کرده است. به همین منظور، هدف پژوهش حاضر ساخت و اعتباریابی پرسشنامه­ی سنجش امکان سازگاری زناشویی است که به منظور کمک به تصمیم­گیری کارشناسانه­ی متخصصان در مورد زوجین در آستانه­ی طلاق ساخته شده است. روش پژوهش ترکیبی از نوع اکتشافی (تدوین ابزار) بوده که در دو مرحله انجام شد. در مرحله­ی اول براساس روش کیفی نظریه زمینه­ای، با استفاده از مصاحبه با 33 زوج در آستانه­ی طلاق و 15 مشاور خانواده و طلاق، عوامل امکان سازگاری زناشویی کشف شد و پرسشنامه­ای در دو فرم زنان و مردان طراحی شد. در مرحله­ی دوم بر اساس روش کمی، روایی و پایایی پرسشنامه­ها­ی ساخته شده با انتخاب هدفمند 262 زن و 202 مرد مراجعه کننده به مراکز مشاوره­ی شهر اصفهان بررسی شد. با استفاده از نرم­افزارهای SPSS و AMOS تحلیل عاملی تائیدی انجام گرفت و آلفای کرونباخ پرسشنامه­ و خرده آزمون­ها محاسبه شد. یافته­ها نشان داد که دو بعد اصلی سرمایه­های مثبت و سرمایه­های منفی رابطه­ی زناشویی (بازدارنده­های طلاق) در امکان سازگاری زناشویی همسران دخیل است. نتایج حاکی از آن بود که مقوله­های علاقه، اعتماد، رابطه­ی جنسی، پذیرش، عدالت و انصاف در بعد سرمایه­های مثبت رابطه­ی زناشویی برای مردان و زنان ظهور یافتند. همچنین در بعد سرمایه­های منفی رابطه­ی زناشویی، مقوله­های نگرش­های بازدارنده، خانواده­ی اصلی، فرزندان (برای مردان و زنان) و شرایط اقتصادی- اجتماعی (خاص زنان) بدست آمدند. نتایج تحلیل عاملی تائیدی نیز بیانگر تبیین معناداری از واریانس متغیر موردنظر توسط عامل­ها هم برای فرم زنان (48/0) و هم برای فرم مردان (49/0) بود. آلفای کرونباخ پرسشنامه­ی فرم زنان 89/0 و برای فرم مردان 90/0 بدست آمد. با توجه به کسب اعتبار و روایی مناسب برای فرم زنان و مردان، به­نظر می­رسد این پرسشنامه بتواند در امر تصمیم­گیری درست برای زندگی زناشویی برای متخصصان و زوجین کمک­کننده باشد.
 
 
 
 
 
 
 

کلیدواژه‌ها