بررسی اثربخشی طرحواره درمانی هیجانی بر کاهش نشانه‌های اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه نوجوانان

نوع مقاله : پژوهشی اصیل

نویسندگان

1 دانشگاه کردستان/دانشکده علوم انسانی و اجتماعی/گروه مشاوره

2 گروه مشاوره، دانشکده علوم اجتماعی و انسانی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی طرحواره درمانی هیجانی بر کاهش نشانه‌های اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه نوجوانان انجام شده است. طرح پژوهش یک طرح تک آزمودنی از نوع ABA بود که شامل؛ سه خط پایه، سه دوره درمان و سه دوره پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش نیز شامل تمام دانش‌آموزان مدارس متوسطه اول شهرستان دالاهو در سال تحصیلی 1399-1400 بود که پس از بررسی ملاک‌های ورود و خروج (مانند؛ رضایت آگاهانه، داشتن اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه، و عدم مصرف دارو)، 6 دانش‌آموز با روش نمونه‌گیری هدفمند و با رعایت کامل تمام ملاحظات اخلاقی انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش عبارت بودند از؛ مصاحبه بالینی نیمه ساختار یافته بر مبنای DSM-5 و مقیاس درجه‌بندی اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه. آزمودنی‌ها 10 جلسه مداخله مبتنی بر طرحواره درمانی هیجانی لیهی را دریافت کردند و پس از جلسات چهارم، هفتم و دهم توسط ابزارهای پژوهش مورد ارزیابی قرار گرفتند. علاوه بر تحلیل چشمی بر اساس نمودارهای تحلیل روند ABA، برای تحلیل آماری از شاخص‌هایd کوهن، درصد داده‌های ناهمپوش PND، درصد همه داده‌های ناهمپوش PAND، درصد داده‌های افزون بر میانه PEM و شاخص تغییر پایا RCI استفاده شد. نتایج نشان داد که نشانه‌های اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه در نوجوانان پس از مداخلات انجام شده به شکل محسوس و پایداری کاهش می‌یابد. بر اساس یافته‌های این پژوهش طرحواره درمانی هیجانی به عنوان یک رویکرد درمانی نوین می‌تواند در توانمندسازی و کاهش نشانه‌های نوجوانان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌جویانه اثرگذار باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

A Study of The Effectiveness of Emotional Schema Therapy on reducing the symptoms of Oppositional defiant disorder in Adolescents

نویسندگان [English]

  • ahmad amani 1
  • جعفر Ghaitasi 2
1 university of kurdistan/ faculty of humanities and social sciences/ department of counselling
2 Counseling, Kurdistan university, Sanandaj, Iran
چکیده [English]

The present study was conducted with the aim of investigating the effectiveness of emotional schema therapy on reducing the symptoms of oppositional defiant disorder in adolescents. The research design was a single subject design of ABA type which included; three baselines, three treatment courses and three follow-up courses. The statistical population of the study also included all high school students in Dalahu city in the academic year 1399-1400, after examining the entry and exit criteria (such as; informed consent, having a oppositional disobedience disorder, and not consuming Drug), 6 students were selected by purposive sampling method with full observance of ethical considerations. The tools used in this study were; Semi-structured clinical interview based on DSM-5 and oppositional defiant disorder rating scale. The subjects then received 10 sessions of intervention based on emotional schema therapy and after the fourth, seventh and tenth sessions were evaluated by research tools. In addition to visual analysis based on ABA trend analysis graphs, for statistical analysis Cohen's d indices, the percentage of non-overlapping data (PND), the percentage of all non-overlapping data(PAND), the percentage of data Exceeding the median (PEM) and Reliable Change Index (RCI) variable was used. The results showed that the symptoms of oppositional defiant disorder in adolescents are significantly and permanently reduced after the interventions. Based on research's findings, emotional schema therapy as a new therapeutic approach can be effective in empowering and reducing the symptoms of adolescents with coping oppositional defiant disorder.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Oppositional defiant disorder
  • Emotional Schema Therapy
  • Adolescents